तरेली ग्रुप मलेसिया......

हाम्रो तरेली साँस्कृतिक परिवारका सदस्य सथिहरू(अरमान गुरुंग, रोशन गुरुंग, केश गुरुंग,रबी गुरुंग,हेमा गुरुंग,
रेखा राइ,शोभा नेपाली,गणेश राणा,भूपाल बी.क आदी सक्रीय सदस्यहरु हूँन।

तरेलीको अर्को सहावागिता

तरेलीको अर्को शहवागिता
कुलालामपुर जून १३म नेपाल टुरिजमबोर्ड बाटा एक कार्याक्रम सम्पना भयो, प्रमुख अथिति
मलेसियाको लागीमहामहिम डॉ; ऋषि अधिकारी हुनुहुन्थ्यो | तरेली समूहको उप्स्तिथिति
रहेको सो कार्यक्रम बिसेस गरी नेपाली लोक सस्क्रितिकक झाल्कौने खल्का नेर्त्य हरु वयाको थियो|

लक्ष्मण रेखा रेखाको

ुसानोमा निकै छुच्ची हुनुहुन्थ्यो होला हैंु कुराकानीको शुरुवात नै यसरी भएको रेखा राईसँग । उनले सहजै भनिन् -ुम छुच्चो मान्छेको लागि छुच्चो नै हुँ र साधारण मान्छेको लागि साधारण ।ु अहिले त्यो छुच्चोपना कतिको छ त भन्ने प्रश्न गर्न नै नपरी उनले सम्पूर्ण उत्तरसमेत एकै स्वरमा दिइन् । ुभनेपछि यहाँ केही रिस उठ्दो प्रश्नहरु पनि उठ्न सक्छन् नि त्यो बेला के गरौं ।ु भन्ने अर्को च्याँखे थाप्दा मुसुक्क हाँसोसहित उनको उत्तर थियो -ुत्यहीबेला क_िन्सडर गरौला ।ु
रेखा राई उनी नृत्याङ्गाना हुन् । उचाई अनुसारकै सुन्दरता बोकेकी रेखाले एक वर्षभित्रमै मलेसियाको बजारमा आफ्नो वाहवाही लुटाइदिइन् । हुन पनि एउटा कम्पनीमा काम गर्नको लागि आएकी रेखालाई ग्ल्यामस्र क्षेत्रमा नाम कमाउनमा मलेसियामा नेपालीहरुले एउटा जरा गाड्नुजस्तै हो ।
उनी राम्रै नाच्छिन् । नाच्दा गीतको हाउभाउलाई दुरुस्तै उतार्न सक्ने भएको कारण नै उनी चर्चित हुनमा सहयोग पुग्यो । हरेक कलाकारको यो खुबीको कारण नै उनीहरु जम्न सफल हुन्छ । तर मलेसिया आउने सबै कलाकार लेखक पत्रकारहरुको हृदयभरी किन खाटा र घाउहरु बसेको हुन्छ रेखा राईको भित्री आत्मामा पुगेपछि फुत्किएको शब्द हो यो । उनीसँग लामो समयसम्म बसेर उनको मनभित्रका कुराहरु खोतलखातल गर्दा धेरै नै उतारचढावहरु भेटिए -जीवनका । अनि थाहा हुन पुग्यो जब स्टेजमा पुग्छिन् उनी सम्पूर्ण जीवनलाई सम्झेर लिन हुन पुग्छिन् विस्तारै दर्शकहरुको मन जितिसकेको पत्तै हुदैन ।
भनिन्छ जीवन नबुझिीकनै प्रवेश गरिदो रहेछ । जब जीवन बुझिन्छ तब धेरै गल्तीहरु भइसकेको जान्छिन् । उनी भन्दै जान्छिन् -ुमेरो बाबा उदयबहादुर मुखिया इण्डियन आर्मी आमा लक्ष्मी मुखिया । पाँचजना छोरीहरुमध्ये म काइँली । सन् १९८५ मा इलामको माइपोखरी १ जस्वीरेमा मेरो जन्मभएको हो । सानोमा म केही रोगी थिएरे अनि बाबाको साह्रै प्यारी । प्यारी छोरी प्याउली हुनु स्वभाविकै हो । निकै फराकिलो भुभाग रहेको माइपोखरी भित्रकै सानो जस्वीरे गाउँ नै आफ्नो लागि ठूलो संसार थियो ।ु
बाबाआमाले मिल खोलेर बसेका थिएँ त्यसैकारण अर्को ठाउँमा ओहोरदोहोर गरिरहन्थे । तसर्थ सानैदेखि दिदीबहिनीसँग घर गर्ने बानी बसेको थियो । सानैदेखि नृत्यभनेपछि हुरुक्कै हुने उनको बानी थियो । बाबाले जहाँ पनि बोकेर लाने । जहाँ सांस्कृतिक कार्यक्रम हुन्थ्यो उनी एकछेउमा नाच्थिन् रे । उनलाई सम्झना रहेछ चलचित्र हेर्न जाँदा गीत आउँदा बसेको सिटमै नाचेको । कक्षा ६ मा पढ्दाताका स्कुलले सरस्वति पूजा गर्दा आफ्नो प्रतिभा देखाउन पुगेकि थिइन रे नाचेर । आपुूलाई सम्पूर्ण स्कुलमा परिचय गराइदिने गति गुनगुनाउँदै भन्छिन -किन मन हुन्छ चाचल ।
उनको यो प्रतिभा देखेर बाबाले छोरीलाई राम्रो नृत्याङ्गाना बनाउने सपना नदेखेको होइन तर माथि नै भनियो नि सानो जस्वीरे नै ठूलो संसार वास्तवमै बनेछ । उनी त्यो समयमा नै प्रेममा चुर्लुम्म डुबिसकेकी रहिछिन् । गाउँकै दिवस राईले उनलाई ठूलो संसार दिइसकेका थिए तसर्थ काठमाडौ गएर पढ्ने र नृत्य सिक्नेतर्फ ध्यान दिइनन् । उनको बाबाको सपना पूरा हुन नदिई आफ्नै सपना पूरा गर्न हतारिएर नै कक्षा ९ पढ्दा पढ्दै उनले विवाह गर्न पुगिन् उनै दिवससँग । अनि मात्र थाहा पाइन् -जिन्दगी । लामो बाच्नुपर्ने त छँदैछ तर छोटो उमेरमा नै जिन्दगी थाल्दाको अनुभव रेखा राई राम्ररी बुझ्न पुगिन् ।
उनले भनिन् -मैले पनि धेरै गल्तीहरु गरेको छु । तर संघर्षरत छु संघर्षले ति गल्तीहरुलाई पुर्नेछु । तर दिवससँग मेरो के गल्ती थियो त उनी आक्रोश पोख्छिन् । त्यति सानैदेखिको प्रेम जुन प्रेमले कसैको सपनालाई पनि भत्काएर अमर बनाउने कोशिष गरेका थिए । उही दिवसले विस्तारै लत्याउँदै गयो । सारा सपनाहरुलाई लथालिङ्ग बनाइदियो ।
उनी राम्रो फुटवल पनि खेल्थिन् । गाउँ वडास्तरमा राम्रो छवि कायम पनि बनाएकी रहिछिन् । दिवस पनि खेलाडी नै थियो । साथसाथै पायोनियर युथ क्लव जस्वीर पनि दर्ता थियो गाउँमा । उनीहरु त्यसका सदस्य । क्लबबाट स्थानीयस्तरको कार्यक्रमहरु गर्ने देउसी खेल्ने तथा खेलकुदजस्ता अतिरिक्त कृयाकलाप हुन्थे । त्यसैको लोकपि्रयताबाटै उनले इलाममा भएको ढकाल सुमधुर साँझमा समेत आफ्नो प्रतिभालाई पस्कने मौका पाइन् ।
तर त्यो एक पाटो भएपनि रेखाको वास्तविक पाटो समस्यामा गुजि्ररहेको थियो । उनी भन्छिन्- ुदिवसको बाबा वि्रटिस आर्मी । खानदानी परिवारको कान्छो छोरा दिवस । त्यसमा पनि सुनुवार । अन्र्तजातीय विवाहको मार मैले खेप्नुपरेको हो ।ु यद्यपि चारजातिले आपुूलाई किरात जाति स्वीकार्छन् -राई लिम्बू याख्खा र सुनुवार । तर ब्राम्हणवादको जरो राई जातिभित्र पनि पसेको छ र सुनुवार जातिलाई अर्कै जातिको रुपमा हेर्ने गर्छ । त्यो गलत संस्कार मार रेखालाई पर्न गयो ।
माइतमा मायामा हुर्केकी रेखाले परायाको ठूलो भारी बोक्न कठिन भयो । उनी त्यो सहन सक्थिन् सहन भनेर आँट पनि गरेकी हुन् तर आपुूले समर्पण गरेको दिवसले उनलाई त्यति वास्ता नगरेपछि के हुन्छ र मेला जाँदा फुटवल खेल्न जाँदा लामो समयसम्म हराउने उनको बानीले रेखा हैरान भइन् र माइत आउन बाध्य भइन् ।
जुनबेला नेपालमा अर्कै परिस्थितिले गाज्न थालिसकेको थियो । गाउँघर क्रान्तिकारीको सेल्टर हुनपुगेको थियो । अनि गाउँघरका युवायुवती बलजफतीले नै उक्त भेलामा सामेल हुनपुग्दथे । रेखापनि नजान्दा नजान्दै केहीनजिकसमेत हिड्न पुगिन् । तर पूर्णकालिन होइन । उनको शब्दमा भन्नुपर्दा -उनीहरुसँग केही चिनाजान र थोरै हिमचिम मात्र हो ।
उमेर नपुग्दै विवाह भएको कारण उनमा परिपक्वता झल्केको थिएन । उनी माइतबाट दिदीको साथमा काठमाडौ आइन् । बाबाले फेरि पढ्न र नृत्यमा लाग्न सल्लाह दिएका थिए । तसर्थ उनले नेपाल टेलिभिजनमा प्रशारण हुने आँगन कार्यक्रममा नाच्न पर् यो भन्ने सोच बनाइन् । र त्यसको लागि आवश्यक तर्जुमा गर्न पनि थालिन् । त्यसैबेला अलि अलि नृत्यसम्बन्धी ज्ञान पनि भएछ । उनी भन्छिन् -जसरी गायनमा सारेगामापधनिसाभित्र गाइन्छ त्यस्तै नृत्यका आफ्नै सुत्रहरु हुँदा रहेछन् ।
तर आँगनको अडिसन दिने दिनमा उनी उपस्थित भइनन् । उनलाई विदेश पो जाने भन्ने कुराले गाँज्न थाल्यो । विवाहपछिको यथार्थ घटनाहरु उनलाई राम्ररी थाहा थियो जीवनलाई नजिकबाट बुझ्न पनि थालिसकेकी थिइन् तसर्थ सबैभन्दा पहिला त पैसा कमाउन पर्छ भन्ने उनमा भयो ।
त्यसैबेला मलेसियामा नेपाली महिलाको लागि कोटा आयो रे भन्ने सुन्न पुगिन् । र उनले पनि आवेदन दिइन् । उनी छनौटमा परिन् र कैयौ सपनाहरु बोकेर मलेसिया भित्रिइन् -सन् २००५ मा ।
मलेसियामा उनले भनेजस्तो भयो भन्ने उनको दुईवटा उत्तर छ । भयो यसकुरामा कि मलाई रेखा राई भनेर चिने । भएन किनकी अब मात्र मैले जीवन बुझेको छु । त्यसैले त्यो जीवनको लागि अझै लामो संघर्ष गर्नुछ । किनभने मलेसियामा पनि उनको कहानी केही फरक तथा रोचक रहेको छ ।
उनी क्लालालम्पूरस्थीत एसएफ म्यानुफ्याक्चस्रमा गाडीभित्र हुने रबरका सामानहरु बनाउने कम्पनीमा आएकी थिइन् जहाँ उनीजस्तै १४ जना नेपालीहरु महिलाहरु थिए । श्रीमान दिवस राई पनि यही छन् भन्ने उनलाई थाहै भएनछ । एक्कासी इपोमा कार्यरत रहेका राजेन्द्र बराल जो नेपालका कलाकार थिए र नेपालमा नै उनीहरुको चिनजान रहेको थियोले उनलाई दिपावली साँझको लागि अफर गरे । उनी गइन् र प्रथम स्थान पनि हासिल गरिन् । त्यही पुनः भेट भयो श्रीमानसँग । कोमल मन हुन्छ नारीमा । त्यसैकारण लामोसमयदेखि बेखबर रहेका पतिलाई आफ्नो हृदयमा बास दिइन् किनभने उनीहरुमा प्रेम थियो सानैदेखि ।
तत्कालै नेपाल तमू समाज मलेसियाले फो ल्होछार मनायो त्यसैबाट हो -रेखाको वास्तविक प्रतिभा मलेसियावासी नेपालीहरुले देख्न पाएको । तमूहरुले उक्त सिडी बजारमा छाएको कारण उनको माग ह्वात्तै बढेर गयो मलेसियामा ।
विदेशमा भेटिएको आफ्नो श्रीमान उनको केही आडभरोसा पनि बन्यो । हरेक कार्यक्रममा उनी श्रीमानको आज्ञाबमोजिम सरिक हुन्थिन् । त्यसैले मलेसियाको धेरेभन्दा धेरै ठाउँहरुमा कार्यक्रम दिन सफल पनि भएकी छिन् । तर उनको धैर्यताको बाँध फेरि फुट्यो कि उनको श्रीमान नेपाल फर्केर गएपछि पुनः वेवास्ता हुन थाल्यो । उनले सोचिन् -लागेको बानी छुट्न गाह्रो हुनेरहेछ ।
अनि आफूलाई संर्घषी बनाउन थालिन् । तरेली सांस्कृतिक समूह बनाएपछि रविन्द्र गुरुङसँगको जोडी नृत्यमा झनै स्थापीत गराए । जिन्दगी यस्तै त रहेछ भनेर उक्त जोडीलाई वास्तविक जोडीको रुप पनि दिइन् । चाडै नै मलेसियाबाटै बन्न लागेको चलचित्र परदेशको पीडा नामक चलचित्रमा नायिकाको निम्ति साइन पनि गरिसकेकी छिन् । पहिले पायोनियर क्लबबाट अन्धो समाज र परदेश नामक नाटकमा केन्द्रीय भूमिका गरेको कारण उनमा गर्नसक्छु भन्ने आँट छ ।
भर्खरै कम्पनी पनि परित्याग गरेकी छिन् । तैपनि उनमा आँट छ नयाँ रेष्टुरेन्ट वा कुनै व्यवसाय गरेर बस्छु भन्ने । यदि उनी पुलिसको फन्दामा परेपनि उनी भन्छिन् -मलाई जेल बस्ने आँट पनि छ । अबको संघर्ष नै मेरो लक्ष्मण रेखा हो ।
अन्तिममा सोधियो -तपाइलाई रेखा गुरुङ भन्दा हन्छ त भन्दा सजिलै भनिन् -लेख्नसक्नुहन्छ । पुनः चोसो प्रश्न राखियो मुखिया सुनुवार बाट राई हुनुभयो राईबाट गुरुङ कतिवटा थर फेरुँ त उनले हाँसेर भनिन् -हो यहाँनिर नारीको गल्ती भएको हुन्छ । मैले सबै डकुमेन्ट राईको तर्फबाट बनेको छ । तसर्थ कानुनत म राई हुँ । अब सकेसम्म म मुखियाबाट बनाउने कोशिस गरुँला त्यसपछि मलाई यो सोध्ने हिम्मत नगर्नुहोला ।

प्रस्तुति ः देवेन्द्र सुर्केली

धेरै जान्नुपनि नराम्रो

मलेसियामा अरमन गुरुङलाई कुन रुपमा चिनिन्छ

सबैको उत्तर निस्किन्छ -उनी नृत्यकार हुन् । तरेली सांस्कृतिक समूहका नाइके हुन् । विभिन्न तरिकाका नृत्य गर्न माहिर छन् ।

तर उनको नजिकमा परेपछि त्यस्तो लाग्दैन । उनी राम्रा नृत्य गर्छन् नृत्यको तारतम्य मिलाउँछन् त्यो त उनको बाहिर देखिएको एउटा पाटो मात्र रहेछ । खासमा उनी बढि सिर्जना गर्न नयाँ शब्द कोर्न र संगीत दिनमै समय गुजार्ने कुरा ओकल्न पुगे ।

यो मलेसियाको नेपाली जीवनमा पनि हरेक प्रकारका व्यक्तिहरुको आगमन भएको छ । अभिव्यक्तिमार्फत पहिले देखि सार्वजानिक गरिदै आएको कुरा हो -हामी रोजगारको लागि आएका हौं हामीले अर्काको काम गर्नुपर्छ भन्ने मात्र नभई हामी आफ्नो सीप कलालाई विदेशीको सम्मुख पनि बिसाउन पाउँ भन्ने भावना नेपालीको छ ।

ती भन्दा केही अब्बल हुन् अरमन । उनको जन्म २०२६ सालमा दुलाडी ३ फलैचा स्याङ्जामा भएको हो । उनका बाबा अमनिसंह गुरुङ र आमा चिजामाया गुरुङ हुन् । तीनभाईमा माहिला छोरा हुन् । पारिवारिक नै भनौ सम्पूर्ण परिवार नै नाचगानमा निपूर्ण छन् । यसको बारेमा उनी भन्छन् गुरुङ परिवारमा हुने रोधीको अगुवा उनका पूर्खाहरुले गरेका थिए । त्यसैले त्यही जीन उनीहरुमा क्रमशः सर्दै गयो कि

के के गरियो त अभिव्यक्तिको प्रश्नमा उनी भन्छन् -ुके चाही गरिएन र ! तर धेरै काम जान्नु पनि दुःखको कुरो हो ।ु कुराकानीको बिचमा फुत्त यो कुरा पनि ओकले अरमन गुरुङले । धेरै रमणीय पर्यटकीय क्षेत्र भएको जिल्ला स्याङ्जामा जन्म भएपनि विकटताको कारण नुन बोक्न सदरमुकाम पुगेकेा अनुभूति छ हलो जोतेको अनुभूति छ डोको नाम्लो दाम्लो बुन्नु र बाट्नुदेखि एउटा साधारण नेपाली परिवारले जिउँदा गरिने सबै प्रकारका कामहरु उनले गरिसकेका रहेछन् ।

उनी नाच्थे गाउँघरको रोधी रत्यौली कार्यक्रमहरुमा । रमाइलै लाग्थ्यो । अनि काममा निस्किएको बेला सोच्थे -यो भन्दा सुखको संसार कतै पाइन्छ कि

एउटा मान्छेको कल्पना त हो । माध्यमिक स्तरको शिक्षापश्चात उनी अर्कै संसार खोज्न निस्किए ।

उनी भारत पुगे होटलतिर काम गर्न पुगे कहिले इलोक्ट्रोनिक सम्बन्धी काम गर्न पुगे । उनको जीवनी अध्ययन गर्दा यस्तो लाग्छ उनी सबै काममा निपूर्ण छन् । जुन काम गर् यो उसैमा खग्गु भैहाल्छन् । रेष्टुरेन्ट व्यवासाय सम्बन्धी पनि राम्रो गर्न सक्ने खुबी छ इलेक्ट्रोनिक सम्बन्धी कार्यले गर्दा उनी गाउँभरीका मिस्त्रि पो भाुछन् रे । यो पाटो उनको निजात्मक रुपमा रहेको छ । उनले भारतमा सिलाई पनि सिक्न पुगेछन् । भारतमा नेपालीहरुले चाडै पाउने काम भनेको गार्मेन्ट र सिलाईसम्बन्धी नै हो । मेहनती र इमान्दारी मन भएकाहरुले चाडै नै प्रगति गर्छन् । उनी त्यसैमा परे । त्यो सिलाईलाई नेपालमा प्रयोग गरौ भन्ने भएर आएछ उनको मनमा । धेरै किसिमका कामहरु गर्दै आए धेरै काम सिके अब यसैलाई जीवन चलाउने चर्खा बनाउँ कि भन्ने सोच पनि पलाए । तर अफसोच ! नेपाल उपयुक्त कच्चा पदार्थको अभावको कारण उनको सपना साकार हुन पाएन ।

अर्को महत्वपूर्ण पाटो पनि अभिव्यक्तिको खोजमा पायो । उनी विशाल हृदयका समाजसेवीसमेत रहेछन् । किनभने उनले अनाथ छोरीलाई पनि पिताको आश्रय दिएका छन् । शुभेच्छा गुरुङ नाम रहेको छोरीलाई राम्रो पालन पोषणका साथ हुर्काएर हाल जागीरसमेत खुवाउन सफल भएका छन् ।

त्यो भन्दा महत्वपूर्ण पाटो भनेको सिर्जना हो । उनी धेरैभन्दा धेरै सिर्जनशील व्यक्ति हुन् । जसको सिर्जना मलेसियाको नेपाली जीवनको इतिहासमै कोरिएर बस्छ यो अभिव्यक्तिको बाजी नै भयो ।

उनी समय काट्ने क्रममा पोखरा भित्रिए । पोखरा नेपालको पर्यटकीय क्षेत्र । युवाहरुमा धेरै आशा गर्न सकिने क्षेत्र । अझ उनीजस्ता सिर्जनशील व्यक्तिको त खाँचो नै भयो । तसर्थ समय काट्न धेरै लागेन । पुरानै पूर्खाबाट सर्दैआएको नाचगानपट्टि उनी खिचिन थाले ।

पोखरामा डाँफे कला मन्दिरको आफ्नो छुट्टै स्थान छ । जो पोखरेलीहरु गौरव गर्छन् । कतै केही गर्नुपर् यो भने डाँफेलाई सम्झन्छन् -सांस्कृतिक कार्यक्रमको लागि । हुन पनि २०२८ सालमा बगरमा खोलिएको उक्त कला मन्दिरले धेरै भन्दा धेरै दर्शकहरु तानेपछि पोखराकै पुरानो चलचित्र घर कल्पना फिल्म हलले मुद्दा पनि हालेकेा थियो । त्यसपछि विधिवत दर्ता गरेपछि डाँफे सँधै अगाडि बढिरह्यो । अरमन पनि त्यसै संस्थामा आवद्ध हुन पुगे ।

यसमा आवद्ध भईकन पनि उनी चार वटा स्कूलमा नृत्य सिकाउँथे । पर्यटकीय क्षेत्र भएकोले गर्दा प्रायःजसो सांस्कृतिक कार्यक्रमहरुमा भाग लिईरहनुपथ्र्यो । त्यसैले आफ्नो सिर्जनशीलता निखार्ने कार्यहरु दु्रतगतिमा बढि नै रह्यो ।

नाच्ने मात्र काम गर्नुभयो कि भन्दा उनी हतारिएर भन्छन् - कहाँ मैले गीत गाएको छु । एल्बम निकालेको छु । पश्चिमााचल क्षेत्रीयस्तरको लोकगीत प्रतियोगिता उनी दोश्रा भएका थिए रे । त्यसबेलाका प्रथम हालका चर्चित लोकगायक भगवान भण्डारीले जितेका रहेछन् । आफ्नै रचना संगीतको गीतको बोल -नरोउ धर्केर धन कमाई ल्याई साहुको ऋण तिर्नेछु फर्केर ।

त्यसपछि कौडा लोकगीतको एल्बम २०५१ गाउन पुगे र बरको छायाले नामक पहिलो आफ्नो एल्बम निकाल्न पुगे २०५२ मा । जसमा हरि केसी पुरुषोत्तम न्यौपानेले साथ दिएका थिए । अनि त्यसै साल कोइली चरीले नामक लोक गीती एल्बम धनबहादुर गुरुङ रुवी गौली सेती गुरुङ र चन्द्रा गुरुङकेा साथमा निकाल्न भ्याए ।

डाँफे कला मन्दिरको तत्वधानमा उनी नेपालका कुनाकाप्चामा पुग्न भ्याएका रहेछन् । िसंगापूर र बु्रनाईसम्मको विदेश यात्रा समेत गर्न भ्याएका रहेछन् । त्यसरी आयतन फैलाएको आफ्नो यात्रालाई अरमनले अर्को महत्वपूर्ण निर्णय गर्न पुगे । उनी लगायत केही साथीहरुकेा सकृयतामा तरेली सांस्कृतिक संस्थाको रुपमा आफूलाई उभ्याएछन् ।

के डाँफेबाट फुट्नु भएको थियो कि

उनी भन्छन् -होइन हामी पनि सक्षम भयौ सक्षम व्यक्तिले स्वतन्त्ररुपमा संस्था खोल्न पाउनु नैसर्गिक अधिकार हो । अभिभावकको खटनमा रहेर एकदिन उसले पनि अभिभावक बन्नै पर्छ ।

उनको कुरालाई सदर नै मान्नुपर्छ । त्योभन्दा पनि पर्यटकीय क्षेत्र भएको कारण जति धेरै धेरै संस्थाहरु बढ्यो उती ग्राहकहरुलाई पुर् याउन सजिलो हुन्छ । तसर्थ संस्था खोलिएकोमा कुनै आपती जनाएनन् डाँफे र पोखरेलीहरुले ।

त्यसैबेला नेपालको इतिहासमा नराम्रो पासा पल्टियो । शान्त क्षेत्रहरुमा अशान्तको वातावरण उब्जियो । धेरैको सपनाहरु चकनाचुर हुँदै गए । अरमनले यता उता गरेर पोखरामै एउटा सानो घर ठड्याउन सफल भएका थिए र त्यस घरमा श्रीमती विष्णु गुरुङ र छोरी अम्बिका गुरुङ छोरा अभिषेक गुरुङ हुर्किरहेका थिए । सिर्जनामा तल्लीन अरमन र छोराछोरीको पढाई दुवै एकैचोटी नबढ्ने देखे र उनी मलेसियाको यस मानवसागरमा ओइरिन पुगे ।

तर गर्ने मान्छेलाई कहि पनि छेक्दैन ।

उनी कम्पनीमा आउनपूर्व कम्पनीलाई जानकारी थियो -एउटा कलाकार भनेर । तसर्थ उनको कम्पनीले विभिन्न फङ्सन्हरुलाई उनलाई उभ्याउने गरेकेा छ । जो उनको लागि पुनः अहोभाग्यको कुरो भयो ।

कस्तो छ त मलेसियाको जीवन उनी भन्छन् - खै के खै के लेकवेशीमा झ्याउरे तालमा नाच्दै नेपाली बजारको आधुनिक पारामा नाच्न भ्याएका उनी कहिले काँही कम्पनीले डिस्कोमा पनि नचाउँछ नि ! यो त संस्कृतिअनुसारको कुरा हो । यसमा आत्तिइहाल्नु हुन्न ।

अँ उनी मलेसिया आएपछि सिर्जनशील बन्नमा अभिप्रेरित त भए नै । विदेशको भूमिमा आफ्नो भन्नु नै पहिलो आफन्त र जाति हो । उनी गुरुङ समुदायका । तसर्थ उनी नेपाल तमू समाज मलेसियाको नजिक हुन पुग्ने नै भए ।

समाजले मलेसियामा आफ्नै किसिमको छाप मार्न सफल भएको छ -बेला बेला सांस्कृतिक कार्यक्रमहरु गरेर । उनी त कलाकार पुनः फुत्त बाहिर आए -नेपालीहरुको सामू ।

खारियेका हुन उनी र त उनी चाडै नै चर्चित भइहाले । अनि उनलाई आफ्नो संस्था तरेली सांस्कृतिक परिवारको साइनो गास्न चाहे । फलस्वरुप मलेसियामा उक्त संस्थाको प्रतिरुप दिन सफल भए ।

यसलाई लिएर धेरैले तमू समाजमा भाड भैलो ल्याएको कुरा पनि बजारमा ल्याईए । उनी भन्छन् -त्यस्तेा केही भएको होइन मान्छेमा कहिले काँही मिसअण्डरस्ट्याण्डिङ हुन्छ । मिडियाले त बाहिर राम्रै कुरा ल्याएको थियो । व्याख्खा गर्नेले अर्कै गरिदिए । तर अहिले तमू समाज र मेरो सम्बन्ध राम्रो नै रहेको छ ।

मलेसियामा सांस्कृतिक कार्यक्रम कल्पना गर्नै नसकिने अवस्था भएको छ अहिले । उनी धेरे खुशी छन् । तर अब के होला यसको भविश्य भन्ने प्रश्न राख्दा उनी एकछिन मौन हुन्छन् । वास्तवमा तरेलीमा पोखरेलीहरुमात्र नभएर देशव्यापी कलाकारहरुको साझा संस्था बनिसकेको छ । अब यो पोखरामा सिमित रहेन । पूर्वपश्चिम पुगिसक्यो । तसर्थ देशव्यापी रुपमा कार्यक्रम साचालन गर्ने विचार छ उनकेा ।

केही फुस्रद पायो कि नयाँ गीत संगीत बनाउनमा व्यग्र रहने उनी भविष्यमा संगीत क्षेत्रमै रम्ने बताए । यो शरीरले कति पो थाम्छ र नाच्नु तसर्थ भविष्यको लागि सोच्नै पर् यो । यो भविष्यको चिन्ता यो । तर उनी त हरेक काम गर्न सक्ने मान्छे । जस्तो काम पनि गर्न सक्छु भन्ने आँट त अझै मरेको छैन ।

छोराछोरीलाई यही क्षेत्रमा लगाउने नलगाउने आपुूले निक्र्यौल नगरेपनि दुवैजना नाच्न गाउनमा दखल रहेको कुरा पनि भन्न भ्याए । संस्कृति धरोहरका खम्बा अरमन अब आउने एक वर्षपछि घर फर्किने तयारीमा रहेका छन् ।

प्रस्तुति ः देवेन्द्र सुर्केली

तरेलीको

तरेलीको अर्को सहभागिता

क्वालाम्पुर/जनवरी २६ तारिख शनिबारका दिन Business Society of Malaysia ले कोतारायाको Cafe 1 हलमा मलेसियाका लागि नवनियुक्त प्रथम राजदूत डा. श्री ऋषि अधिकारी ज्यूलाई स्वागत तथा रात्रीभोजको आयोजना गरिएको थियो । नेपाल व्यापार समाज मलेसियाका कर्मा गुरुङको सभापतित्वमा सम्पन्न कार्यत्रममा प्रमुख अतिथि डा. ऋषि अधिकारी हुनुहुन्थ्यो भने अतिथिमा हरिकुमार श्रेष्ठ हुनुहुन्थ्यो । नेपाल पत्रकार महासंघका संयोजक विचारी चाम्लिङ, आइएमइ प्रमुख अर्जुन शर्मा पौडेल र विभिन्न रेमिटबाट आउनुभएका प्रतिनिधिहरुको उपस्थिति रहेको थियो । उक्त कार्यममा महामहिम डा. अधिकारी ज्यूलाई मलेसियाका नेपाली व्यापारीहरु, विभिन्न संघसंस्थाका पदाधिकारीहरु, नेपाल एयर लाइन्सका कर्मचारीहरु, एनआरएनका पदाधिकारीहरुले खादा तथा फूलमालाले स्वागत गरिएको थिय भने नेपाल व्यापार समाजका उपाध्यक्ष भवानीशंकर तिवारीले स्वागत मन्तव्य दिनु भएको थियो । नेपाल तमु समाजका सांस्कतिक समूहले गीतद्वारा स्वागत गरेका थिए । उत्त कार्यत्रममा नेपाल व्यापार समाज मलेसियाका सह-सचिव विश्व राइले व्यापारिक समाजका बारेमा छोटो जानकारी सहित मलेसियामा भइरहेका नेपालीहरुको विभिन्न गतिविधि सम्बन्धी जानकारी गराउनु भएको थियो । मनकामना सपीङ सेन्टरका संचालक हाकिम श्रेष्ठले धन्यवाद ज्ञापन गनु ‍भएको थियो भने अतिथि हरिकुमार श्रेष्ठ ज्युले राजदुतको आगमनसँगै दुतावासको क्षमतामा पनि वृद्धि भएको कुरा आफ्नो मन्तव्यमा व्यक्त गर्नुभयो।
नेपाली मजदुरहरुको समस्याहरुलाई ध्यानमा राखेर पासपोर्ट नविकरण एकै दिनमा उपलब्ध गराइदिने, परिचय पत्र नभएकालाई दुतावास पस्नको लागि फोनबाट दुतावासमा जानकारी गराएमा गेटसम्म लिन आउने व्यवस्था गरिएको कुरा डा.अधिकारी ज्यूले जानकारी गराउनु भयो । नेपाली मजदुरहरुको विभिन्न समस्याहरुको कारण जड पत्ता लगाई समाधानको उपाय निकाल्न प्रयास गर्नका साथै सम्पूर्ण बुद्धिजिविहरु, व्यापारीहरु तथा पत्रकारहरुलाई सहयोगको आव्हान समेत गर्नु भएको थियो । 'जहाँ बढी समस्या हुन्छ त्यहाँ बढी अवसर हुन्छ' भन्नु हुँदै आफू मजदुरहरुको बीचमा मजदुरहरु कै समस्याको लागि काम गर्ने बचनबद्धता समेत गर्नुभयो ।
दुई चरणमा गरिएको स्वागत कार्यत्रमको दोस्रो चरणमा नेपाल तमु समाज मलेसियाका कलाकार समूहले विभिन्न नृत्य तथा गीत प्रस्तुत गरेका थिए । त्यस्तै गरी मुम्बै हुँदै मलेसिया आइपुग्नु भएका नेपालकै सदावहार गायक आनन्द कार्कीले अतिथि गायकका रुपमा आफ्नो ६ वटा समुधुर गीतहरु सुनाउनुभएको थियो भने गीतको तालमा ताल मिलाएर प्रमुख अतिथि, बुद्धिजिवि, पत्रकारहरु एकै साथ नाचेका थिए । निर्धारित समय भन्दा १२ मिनेट ढिलो शुरु गरिएको सो कार्यत्रम नेपाली व्यापारी समाजको प्रथम कार्यक्रम भएता पनि समग्रमा सफल कार्यक्रमको रुपमा प्रस्तुत गरिएको थियो । कार्यक्रमको संचालन विश्व राई ज्यूबाट शुरु गरिएको भएता पनि अतिथि संचालक अन्तराष्टि्य नेपाली साहित्य समाजका सचिव इन्द्र नारथुङ्गे राइले गर्नु भएको थियो ।

Tareli pariwarko sahavagita

जनवरी १ तारिखका दिन मलेसियामा रहेका तमुहरुले क्वालालम्पुर, कोताराया कम्प्लेक्सको छैटौ तलामा शुभकामना साँस्कृतिक कार्यक्रमका साथ च्यू ल्होछार सम्पन्न गरेका छन्। कार्यक्रमको सभापति नेपाल तमु समाज मलेसियाका अध्यक्ष बल लमु हुनुहुन्थ्यो भने प्रमुख अतिथि मलेसियास्थित नेपाल दुतावा हरिकुमार श्रेष्ठले ग्रहण गर्नु भएको थियो। त्यस्तै गरि जनजाति आवाज साप्ताहिक तथा अनलाईन मिडियाबाट रुसाहाङ चेम्जोङ, अनेसास च्याप्टरबाट जीवन देवन गाउँले, देवेन्द्र सुर्केली, नेपाल मगर संघ मलेसियाबाट खुम राना मगर, सुन्दर आले मगर, जन पृष्ठभूमि साप्ताहिकबाट सुनिल चालीसे, नेपाल तामाङ्ग संघ मलेसियाबाट विनु लामा “दुखीया” नेपाल सन्देशबाट बिचारी चाम्लिङ्ग, प्रवासी नेपाली एकता समाजबाट जय पाख्रीन, किरात राई यायोख्खाबाट तेजकुमार राई, तथा मलेसियास्थित व्यावसायीहरु र स्थानीय कलाकारहरु उक्त कार्यक्रममा उपस्थित थिए।कार्यक्रम प्रमुख अतिथि हरीकुमार श्रेष्ठको हातबाट समुद्घाटन गरिएको थियो, भने कार्यक्रमको स्वागत मन्तव्य छबि तमुबाट राखिएको थियो। कार्यक्रममा अध्यक्ष बल तमुबाट फल्होलाई बिदाई गर्दै च्यूल्होलाई स्वागत गरिएको थियो। कार्यक्रममा विभिन्न जाति बिशेषता सांस्कृतिक गीत, नृत्य, तथा मनोरञ्नात्मक कुराहरुले सम्पन्न गरिएको थियो। तमु सामाजले गुरुङ गीत तथा नृत्य, र्राईहरुको साकेला नृत्य तथा मगरहरुको चुड्का कौडा गाउदै “ढाका टोपी शिरैमा साटौन शिरको रिबन” भन्दै ढाकाटोपी र रिबन समेत साटेका थिए। उक्त कार्यक्रममा सहयोग स्वरुप न्यूजरल्याण्डबाट सूर्यमान तमुले ५०० आर.एम तमु समाज मलेसियालाई हस्तान्तरण गरेका थिए। त्यस्तै गरी कार्यक्रमको अन्तयमा चिठ्ठा कार्यक्रम खोलिएको थियो। प्रथम पुरस्कार २१ इन्चको सामसुङ कलर टि.भि. वेद तमुलाई, दोस्रो हाइफाई भि.सि.डि. प्लेयर रामुलाई र तेस्रो नोकिया मोबाईल फोन मनबहादुर तामाङलाई परेको छ।कार्यक्रमलाई विसर्जन गर्दै पुनः सम्पूर्ण प्रवासी नेपाली दाजुभाई तथा दिदीबहिनीहरुलाई कार्यक्रम सञ्चालिका हेम तमुस्योle शुभकामना व्यक्त गर्नुभएको थियो।